2022-2023 Yılında Bursa Kestaneciliğinin Bitki Sağlığı Yönüyle Sürdürülebilir Yönetimi'' adıyla Bursa Tarım ve Orman İl Müdürlüğü,TAGEM, Bornova Zirai Mücadele Araştırma Enstitüsü ve Yalova Atatürk Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü'nün teknik destek sağlayacağı; Erikli Su ve Meşrubat Sanayi ve Ticaret A.Ş nin maddi destek sağlayacağı projenin panel bilgilendirme toplantısı Bursa Sheraton otelde gerçekleştirildi.
Gerçekleştirilen toplantıya Bursa İl Tarım ve Orman Müdürü Hamit AYGÜL'ün yanı sıra TAGEM Hayvan Sağlığı, Gıda ve Yem Araştırmaları Daire Başkanı Ramazan BÜLBÜL, Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof.Dr.Ahmet Saim KILAVUZ, Bornova Zirai Mücadele Araştırma Enstitüsü Müdürü Dr.Tevfik TURANLI, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının yanı sıra çok sayıda davetli katıldı.
Toplantıda bir konuşma gerçekleştiren İl Müdürü AYGÜL "Kestane ağacı genellikle yüksek, serin ve yağışı bol bölgelerde yetiştirilmektedir. Veriminin yüksek olması, yeme için hazırlığının basit olması ve ekonomik gelir sağlaması, insanları kestane yetiştirmeye sevk etmiştir. Gün geçtikçe kestaneye olan ilginin artmasının nedeni, kestanenin tamamen doğal ortamında yetişmesi, düşük yağ oranı ve zengin besin içeriği ile güvenle tüketilen lezzetli bir meyve olarak kabul edilmektedir.
FAO 2019 verileri dikkate alındığında kestane üretiminde ilk sırada Çin (335.904 ha-1.939.719 ton) gelirken onu sırasıyla Bolivya (57.161ha-85.047ton) ve Türkiye (39.580 ha-62.904 ton) takip etmektedir; ayrıca 29 ülkede 592.162 ha alanda toplam 2.301.394 ton kestane üretimi yapılmaktadır.
Türkiye, Dünya'nın önemli kestane üreticisi ülkelerinden biridir. Ülkemizde geçen yıl 135.705 hektarlık alanda 76.045 ton kestane üretimi yapılmıştır. (TÜİK 2020). Ülkemizde kestane Karadeniz, Ege, Marmara ve Akdeniz bölgelerinde doğal olarak yetişmekte ve Haziran ‐ Temmuz ayları dolaylarında çiçeklenme dönemine giren kestane ağaçları özünden elde edilen kestane balının farenjit, astım ve kansızlık gibi durumlarda antiseptik özelliği bulunmaktadır (Arıcılık Araştırma Enstitüsü, 2010).
Kestanenin bir meyve olarak çeşitli şekillerde (kestane şekeri, kestane püresi v.b) işlenmesi ve değerlendirilmesi Marmara Bölgesinde marka değeri kazandığından; bu bölgede aşılı ağaçlardan oluşan kestanelikler bulunmaktadır. Bölgede özellikle Bursa ili bu bakımdan ilk sırada yer alır ve kaliteli aşılı çeşitlere burada daha fazla sayıda rastlanır.
Ülkemizde kestane işleme yöntemlerinden en yaygın olanı "kestane şekerciliği" dir. Kestane şekerciliğinde meyveler; şeker şurubu içerisinde saklanarak işlendiği gibi şeker veya çikolata ile kaplanarak da işlenmektedir. Kestane şekerciliği dışında, kestanenin konserve olarak değerlendirilmesi özellikle Fransa'da yaygındır.
Kestanenin yaygın işleme türü olarak kestane şekerciliği özellikle ilimizde ön plana çıkmaktadır. Kestane şekeri ile özdeşleşmiş bir il haline gelen Bursa'da kestane kültürünün oluşmasında; Osmanlı döneminden beri süre gelmesinin, halkın kestane şekerini evlerde kendi tüketimleri için yapmasının önemi büyüktür. İlimizde bu kadar eski zamana dayanan kestane şekerinin tescil edilmesine yönelik çalışmalar sonucunda Bursa Kestane Şekeri 20.01.2021 tarihinde tescil edilerek Coğrafi İşaret almıştır.
İlimizde yetiştiricilik beş ilçemizde öne çıkmakta olup toplu kestane alan ve meyve üretim miktarı bakımından İnegöl İlçesi (2160 ton) ilk sırada yer alırken, Osmangazi İlçesi (419 ton) 2.sırada, Karacabey İlçesi (256 ton) ise 3.sırada yer almaktadır .
Kestane Dal Kanseri, Kestane Gal Arısı, Kestane Kök Çürüklüğü, hastalık ve zararlıları Dünya'da kestane yetiştirilen ülkelerin çoğunluğunda yetiştiriciliği önemli ölçüde etkilemiş ve etkilemeye de devam etmektedir.
Bursa kestane üretiminde ve işlenerek pazara sunulmasında öncü bir şehir olması nedeniyle, Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü olarak Bursa da Kestane üretimini arttırmak, ve Kapama meyve bahçesi oluşturmak amacıyla; 2021 yılında uygulanmak üzere İnegöl ve Kestel İlçelerimizde toplamda 6 üreticimizde toplam 37 dekarlık bahçe kurulması projesi Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü onaylanarak müdürlüğümüzce gerçekleştirilmiştir. Bu projede Kestane Dal Kanseri, Kestane Gal Arısı ve Kök Çürüklüğüne dayanıklı çeşitlerden plantasyonlar kurularak tanıtılması, yaygınlaştırılması ve Kestane üretimi yapılan köylerde kestaneliklerin kapama kestane bahçesi haline getirilmesi, bölge çiftçisinin bu konuda geliştirilmesi amaçlanmıştır. Projede damlama sulama desteği de verilmiştir. Projenin toplam bütçesi 166.500 TL olup bakanlık katkısı 142.500 TL, çiftçi katkısı 24.000 TL'dir.
2022-2023 Yılında Bursa Kestaneciliğinin Bitki Sağlığı Yönüyle Sürdürülebılır Yönetimi'' adı altında Erikli Su ve Meşrubat Sanayi ve Ticaret A.Ş nin maddi desteği, Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğümüz aracılığı ile Bornova Zirai Mücadele Araştırma Enstitüsünün yürütücülüğünü üstlendiği, Yalova Atatürk Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü ve biz de İl Müdürlüğü olarak teknik destek sağlayacağı projeye başlanılacaktır.
Bu proje kapsamında ilimizde kestane üreticilerinin bitki sağlığı yönüyle bilinçlendirilmesi, farkındalık oluşturulması ve olası olabilecek yeni tehditler hakkında bilgilendirilmesi amacıyla; hastalık ve zararlarının yönetimine ilişkin bilgilendirici broşürler hazırlanacak, mevcut hastalık ve zararlıların durumunun belirlenmesi yanı sıra olası yeni tehdit ve zararlıların ortaya çıkarılmasına ve önlemlerin alınmasına, zararlılara yönelik olarak kültürel önlemler başta olmak üzere mücadele yöntemlerine ilişkin teorik ve uygulamalı eğitimler olmak bir dizi faaliyetler gerçekleştirilecektir.
Projenin ilimizde kestane üretimine katkı sağlayacağı inancı ile yeni üretim sezonunda çiftçilerimiz başta olmak üzere tüm üreticilerimize, ülkemize hayırlı ve bereketli olmasını diliyor, Sizleri saygı ve muhabbetle selamlıyorum." Dedi.